“Ăn Tết” cũng phải an tâm
Tết vẫn là mùa ăn uống nhiều nhất trong năm. Mâm cỗ dày hơn, số bữa sum họp nhiều hơn, khách khứa ra vào liên tục. Chính vì vậy, nỗi lo về thực phẩm kém chất lượng cũng tăng theo. Không ít người tiêu dùng thừa nhận, họ sẵn sàng chi thêm để đổi lấy sự yên tâm cho cả gia đình, nhất là những nhà có trẻ nhỏ hoặc người lớn tuổi.
Điểm khác biệt so với vài năm trước là khái niệm “sạch” không còn dừng ở lời quảng cáo. Người mua hỏi kỹ hơn: sản phẩm từ đâu, trồng – nuôi thế nào, thu hoạch khi nào, có câu chuyện vùng miền rõ ràng hay không. Trong bối cảnh đó, đặc sản địa phương nổi lên như một lựa chọn “trúng cả lý lẫn tình”: đúng vị Tết, dễ làm quà biếu, lại mang cảm giác ủng hộ nông sản trong nước.
Từ góc nhìn thị trường, xu hướng này đáp ứng cùng lúc ba nhu cầu: ăn ngon nhưng an tâm, biếu tặng có giá trị cảm xúc và thể hiện lối sống “xanh”, có trách nhiệm. Đó là lý do khiến “hàng sạch – xanh” không chỉ là điểm nhấn mùa vụ, mà trở thành trụ cột trong chiến lược Tết của nhiều doanh nghiệp.
Cuộc đua hai chiều: cơ hội và áp lực
Hưởng lợi rõ ràng nhất là các cơ sở sản xuất nông sản, thực phẩm an toàn và những địa phương có đặc sản nổi bật. Khi người tiêu dùng chủ động “săn” hàng sạch, cơ hội mở ra cho những đơn vị làm bài bản: sản phẩm ổn định, truy xuất rõ ràng, bao bì chỉn chu, giao hàng nhanh, đủ điều kiện vào kênh bán lẻ hiện đại.
Ở chiều ngược lại, áp lực dồn lên các nhà cung cấp làm theo kiểu thời vụ. Tết là mùa cao điểm, sản lượng tăng nhanh nhưng chất lượng buộc phải giữ đều. Chỉ một lô hàng không đạt cũng có thể kéo theo phản hồi tiêu cực trên mạng xã hội, rủi ro trả hàng, thậm chí mất chỗ trên kệ.
Với nhà bán lẻ, “sạch – xanh” vừa là cơ hội tăng doanh số, vừa là bài toán vận hành không đơn giản. Nguồn hàng phải đủ lớn, giá hợp lý, trong khi nông sản tươi lại có vòng đời ngắn. Dự báo sai là hao hụt ngay. Vì vậy, nhiều hệ thống buộc phải đầu tư thêm cho chuỗi cung ứng lạnh, kiểm định đầu vào và chuẩn hóa quy cách đóng gói để giảm rủi ro.
Nhà bán lẻ “tung chiêu” ra sao?
Khi tâm lý người mua đã rõ ràng, cuộc chơi chuyển sang câu hỏi: ai làm tốt hơn?
Trước hết là cách trưng bày. Thay vì dàn trải, nhiều điểm bán chủ động tạo “khu hàng sạch – xanh” hoặc “góc đặc sản vùng miền”. Khách bước vào là thấy ngay nhóm hàng đáng tiền cho mâm cỗ và giỏ quà, tiết kiệm thời gian chọn lựa trong những ngày cận Tết bận rộn.
Song song đó là câu chuyện sản phẩm. Người mua không chỉ cần món ngon, họ muốn biết “món này từ đâu ra”. Vì vậy, nhà bán lẻ phối hợp chặt với nhà cung cấp để làm rõ vùng nguyên liệu, quy trình sản xuất, tiêu chuẩn an toàn. Thông tin càng minh bạch, tỷ lệ chốt mua càng cao, nhất là với nhóm khách sẵn sàng chi cho chất lượng.
Một “chiêu” khác tỏ ra hiệu quả là tối ưu combo Tết và quà biếu. Đặc sản địa phương lên ngôi kéo theo nhu cầu đóng gói sang, gọn, dễ mang đi. Nhiều nơi thiết kế sẵn giỏ quà theo mức ngân sách, theo đối tượng tặng, giúp khách “mua nhanh – khỏi nghĩ nhiều”. Trong bối cảnh thời gian là thứ xa xỉ, đây chính là điểm cộng lớn.
Cuối cùng là trải nghiệm mua sắm. Cận Tết, người tiêu dùng ngại chen chúc. Đặt online, giao nhanh, đặt trước – nhận sau, thậm chí giữ hàng theo đơn trở thành lợi thế cạnh tranh. Với nông sản tươi, khâu giao nhận và bảo quản tốt chính là yếu tố giữ chân khách.
Nắm cơ hội Tết: làm gì cho đúng?
Với nông dân, HTX và doanh nghiệp, thị trường đang mở ra cơ hội rõ ràng. Nhưng để tận dụng được, cần làm đúng và làm sớm.
Thứ nhất, chuẩn hóa thông tin sản phẩm: nguồn gốc, ngày thu hoạch hoặc đóng gói, cách bảo quản, hạn dùng. Thông tin rõ ràng giúp hàng dễ vào kênh bán lẻ và bán online hiệu quả hơn.
Thứ hai, đầu tư bao bì Tết. Không cần quá cầu kỳ, nhưng phải sạch, chắc, đẹp và có câu chuyện địa phương. Với hàng biếu tặng, “vỏ” thường quyết định rất lớn đến quyết định mua.
Thứ ba, lên kế hoạch cung ứng theo tuần. Cận Tết rất dễ “đứt hàng” hoặc “dội hàng”. Chia nhịp giao giúp nhà bán lẻ dự báo tốt, giảm hao hụt và tăng cơ hội ký đơn dài hơi.
Cuối cùng, chủ động hợp tác với kênh bán lẻ. Nhiều hệ thống đang ưu tiên nhóm hàng sạch – xanh, đây là cánh cửa tốt nếu nhà cung cấp đáp ứng được chất lượng ổn định và quy cách đồng đều.
Kết luận
Xu hướng người Việt ưu tiên nông sản, thực phẩm an toàn và đặc sản địa phương dịp Tết đang duy trì đà tăng trưởng tích cực. Nhà bán lẻ không đứng yên, họ đầu tư mạnh vào nguồn hàng, câu chuyện vùng miền và trải nghiệm mua sắm tiện lợi để giữ khách. Với nông dân, HTX và doanh nghiệp, “mùa vàng” nằm ở chuẩn hóa chất lượng, minh bạch thông tin và làm bao bì Tết chỉn chu.
